Dział archeologii obejmuje zabytki kultury materialnej pochodzące z
badań na terenie regionu (badania wykopaliskowe w Kościeliskach, Oleśnie – Walcach,
Kucobach, Starych Karmonkach). Obok garnków, waz, czerpaków ważnymi i ciekawymi eksponatami
tego działu są biżuteria, toporki kamienne, przedmioty żelazne.
Dział etnografii składa się z zabytków kultury ludowej ziemi oleskiej.
W jego obrębie znajdują się przedmioty związane z rybołówstwem, hodowlą zwierząt,
uprawą roślin, przechowywaniem żywności i surowców, obróbką wici i włóka,
a także sprzęty gospodarstwa domowego oraz oleski strój ludowy.
Dział ten bogaty jest w rzeźbę ludową Stanisława Majewskiego, Waldemara Skorupy,
Władysława Kochalskiego i Eugeniusza Marca.
Dział historyczny gromadzi: pamiątki dotyczące poetów i działaczy społecznych
takich jak ;J. Lompa, J. N. Jaroń, zdjęcia, mapy, prasę, dokumenty tożsamości, modlitewniki
z XIX wieku, medale okolicznościowe, gipsowe odlewy pieczęci książąt opolskich, banknoty oraz
zdjęcia dokumentów archiwalnych dotyczące miasta Olesna na płytach CD. Do najcenniejszych
eksponatów działu zaliczamy dokumenty pergaminowe z lat 1593 i 1595 związane z rzemiosłem
oleskim. Dział historyczny na bieżąco dokumentuje zmiany zachodzące w wyglądzie miasta
gromadząc materiały fotograficzne.